Vương quốc Anh đang đặt cược vào siêu máy tính AI trị giá hàng tỷ USD để từ bỏ sự phụ thuộc vào công nghệ Mỹ.

Chính phủ Anh đặt cược vào siêu máy tính AI trị giá hàng tỷ USD để thoát khỏi sự phụ thuộc vào công nghệ Mỹ. Chính phủ Anh cho rằng một sáng kiến cơ sở hạ tầng do nhà nước hậu thuẫn sẽ giúp thúc đẩy các công ty khởi nghiệp chip trong nước. Chính phủ Anh đã công bố kế hoạch trị giá 1,47 tỷ USD nhằm giảm sự phụ thuộc vào phần cứng trí tuệ nhân tạo (AI) do nước ngoài sản xuất. Theo các biện pháp được công bố vào thứ Hai, Vương quốc Anh sẽ chi hơn 1 tỷ USD cho một siêu máy tính AI quốc gia. Siêu máy tính này sẽ được trang bị phần cứng trị giá 530 triệu USD, trong đó có 200 triệu USD dành cho các chip suy luận chuyên dụng để xử lý các tác vụ AI. Ưu tiên sẽ được dành cho các công ty Anh mới nổi trong quá trình mua sắm; chính phủ đã chỉ ra Olix và Fractile, hai công ty khởi nghiệp của Anh đang phát triển các kiểu chip suy luận mới, là những đối tượng tiềm năng được hưởng lợi. Các nhà nghiên cứu và công ty khởi nghiệp của Anh dự kiến sẽ có thể sử dụng siêu máy tính này bắt đầu từ năm 2030. Các biện pháp mới là một phần trong nỗ lực rộng lớn hơn của chính phủ Anh nhằm giảm thiểu sự phụ thuộc vào các cường quốc nước ngoài trong việc tiếp cận các sản phẩm và dịch vụ AI—một động thái trở nên cấp bách hơn do mối quan hệ giữa Mỹ và các đối tác châu Âu dường như đang xấu đi. Liên minh châu Âu đã đưa ra một đề xuất tương tự về “chủ quyền công nghệ” vào tuần trước. Năm nay, các nhà lãnh đạo châu Âu đã đối đầu với chính quyền Trump về các vấn đề từ chủ quyền của Greenland đến chính sách thuế quan và nhập cư, dẫn đến những đồn đoán về sự suy yếu của liên minh NATO. Trong bối cảnh đó, sự phụ thuộc vào công nghệ Mỹ có thể là một điểm yếu, bị Mỹ sử dụng để gây áp lực lên các nước châu Âu. Bà Liz Kendall, Bộ trưởng Công nghệ Anh, phát biểu tại Viện Nghiên cứu Quốc phòng và An ninh Hoàng gia (Royal United Services Institute), một tổ chức tư vấn về quốc phòng và an ninh, vào tháng 4: “Thỏa thuận địa chính trị của 40 năm qua đã tan vỡ—và nhiều người cho rằng nó đã biến mất vĩnh viễn. Đối với Anh, chủ quyền AI là về việc giảm bớt sự phụ thuộc quá mức và tăng cường khả năng phục hồi.” Bà nói thêm: “Có những người nói rằng cuộc đua này đã thua—rằng đã quá muộn để thách thức sự thống trị của Mỹ hoặc Trung Quốc trong chip AI—nhưng tôi không chấp nhận sự bi quan đó.” Tháng 11 năm ngoái, Anh bắt đầu thành lập “các khu vực tăng trưởng AI”, các khu vực trên khắp đất nước với ít rào cản hành chính và quy định hơn để xây dựng các trung tâm dữ liệu. Vào tháng 4, nước này đã ra mắt quỹ đầu tư mạo hiểm SovAI trị giá 675 triệu USD để đầu tư vào các công ty khởi nghiệp AI trong nước trong các lĩnh vực từ phát triển mô hình đến AI tác nhân và khám phá thuốc. Kế hoạch phần cứng siêu máy tính là mảnh ghép mới nhất trong bức tranh tổng thể đang mở rộng đó. Mặc dù Anh là quê hương của các công ty nổi tiếng như ARM, với kiến trúc chip phổ biến trên toàn cầu, nhưng thiết kế và sản xuất bán dẫn lại bị chi phối bởi các công ty Mỹ và châu Á. Bằng cách đóng vai trò là khách hàng lớn của các công ty khởi nghiệp chip trong nước, chính phủ Anh đang hướng tới mục tiêu vừa hỗ trợ sự phát triển của họ vừa khuyến khích họ ở lại đất nước lâu dài. Ông Ed Bussey, Giám đốc điều hành của Oxford Science Enterprises – một công ty đầu tư mạo hiểm đã tham gia vòng gọi vốn hạt giống năm 2024 của Fractile – nhận định: “Trong lịch sử, Chính phủ Vương quốc Anh luôn khó tiếp cận… Việc sẵn sàng hỗ trợ các doanh nghiệp Anh với công nghệ đổi mới bằng các hợp đồng cụ thể là một cột mốc thực sự quan trọng. Nếu chúng ta có thể xây dựng một kênh mua sắm để tạo doanh thu cho các công ty này, điều đó sẽ giúp họ gắn bó với đất nước”. Những thay đổi đang diễn ra trong thiết kế trung tâm dữ liệu AI – chuyển từ các cụm chip đồng nhất sang kết hợp phần cứng chuyên dụng cho các mục đích khác nhau – tạo cơ hội để Vương quốc Anh tạo ra một vị trí chiến lược quan trọng. Ông Keegan McBride, Giám đốc Khoa học và Công nghệ tại Viện Tony Blair – một tổ chức tư vấn do cựu Thủ tướng Anh thành lập – cho biết: “Bạn không thể tự mình làm mọi thứ, vì vậy bạn thực sự phải kiên quyết về những lĩnh vực bạn muốn chuyên môn hóa. Vương quốc Anh đang chơi một ván cờ rất thông minh… Nếu họ làm đúng, sẽ có một cơ hội lớn. Nếu các công ty khác bắt đầu phụ thuộc vào chip của Anh, điều đó sẽ mang lại cho bạn lợi thế”.